पर्सा, कात्तिक ७ गते। तिहार र छठ पर्व नजिकिएसँगै माटाका दियो तथा अन्य भाँडाको माग बढेपछि पर्साका कुम्हाल समुदायलाई माटाका सामग्री बनाउन भ्याइनभ्याइ भएको छ। चाडपर्वमा पूजापाठका लागि आवश्यक पर्ने दियो, पाला, घैँटा तथा अन्य माटाका भाँडाको माग बढ्ने भएकाले कुम्हालहरू अहिले उत्पादनमा व्यस्त भएका छन्।
तिहारमा दियो बाल्ने र छठ पर्वमा पूजाका लागि माटाका सामग्री प्रयोग गर्ने परम्परा रहेकाले यस समयमा यस्ता सामग्रीको माग बढ्ने गर्छ। मागअनुसार भाँडा उपलब्ध गराउन कुम्हालहरूले केही दिनअघिदेखि नै माटो मुछ्ने, भाँडा बनाउने र सुकाउने कामलाई तीव्रता दिएका छन्।
कुम्हाल समुदायका मानिसहरू यतिबेला बिहानदेखि बेलुकासम्म माटाका भाँडा बनाउन व्यस्त देखिन्छन्। चाडपर्वका बेला ग्राहकको माग उच्च हुने भएकाले समयमै सामग्री तयार पार्न उनीहरूलाई चटारो परेको छ।
आधुनिक भाँडाकुँडाको प्रयोग बढ्दै जाँदा माटाका भाँडाको नियमित प्रयोग घट्दै गएको भए पनि तिहार र छठजस्ता पर्वमा भने यसको महत्त्व कायमै छ। विशेषगरी धार्मिक तथा सांस्कृतिक परम्परासँग जोडिएका माटाका दियो र अन्य सामग्रीको माग चाडपर्वका बेला बढ्ने गरेको छ।
कुम्हाल समुदायका लागि चाडपर्वको समय माटाका भाँडा बिक्री गर्ने महत्त्वपूर्ण अवसरसमेत हो। वर्षभरि पेसाबाट जीविकोपार्जन गर्न कठिन हुने गरेको अवस्थामा तिहार र छठमा हुने बिक्रीले केही राहत पुग्ने अपेक्षा उनीहरूको छ।
यद्यपि, उत्पादन लागत, बजारको प्रतिस्पर्धा र युवा पुस्ताको घट्दो आकर्षणका कारण पुर्ख्यौली पेसा संरक्षणमा चुनौती थपिँदै गएको छ। यस्तो अवस्थामा माटाका भाँडा बनाउने परम्परागत सीपको संरक्षण तथा कुम्हाल समुदायको पेसालाई प्रोत्साहन गर्न आवश्यक देखिएको छ।
तिहार र छठ पर्वले माटाका भाँडाको माग बढाउनुका साथै स्थानीय कुम्हाल समुदायको परम्परागत सीप, संस्कृति र पहिचानलाई निरन्तरता दिनसमेत सहयोग पुर्याउँदै आएको छ।
तपाईको प्रतिक्रिया !